Nhắc đến đặc sản Phú Yên, nhiều người thường nghĩ đến cá ngừ đại dương, sò huyết Đầm Ô Loan, bánh hỏi lòng heo hay những món hải sản tươi ngon. Nhưng ở vùng đất phía tây Tuy Hòa còn có một loại nông sản đã tạo dựng được tên tuổi riêng: dứa Đồng Din, hay người dân địa phương thường gọi là khóm Đồng Din.
Được trồng trên những triền đồi của vùng Đồng Din, khóm khi chín có phần ruột vàng, mọng nước, vị ngọt thanh và hương thơm đặc trưng.
Từ một loại cây giúp người dân tận dụng vùng đất đồi, khóm Đồng Din dần trở thành sản phẩm nông nghiệp đặc trưng của Phú Hòa và được phát triển thành nhiều sản phẩm chế biến có giá trị.
Nếu hành trình khám phá Phú Yên của bạn không chỉ dừng lại ở biển, Đồng Din là một cái tên đáng để tìm hiểu.
Dứa Đồng Din hay khóm Đồng Din?
Dứa, khóm và thơm là những tên gọi quen thuộc của cùng một loại trái cây tại Việt Nam.
Tùy vùng miền mà cách gọi khác nhau.
Ở Phú Yên, người dân thường sử dụng từ khóm, vì vậy tên gọi khóm Đồng Din xuất hiện phổ biến trong các tài liệu và sản phẩm địa phương.
Tuy nhiên, với du khách từ miền Bắc, tên dứa Đồng Din sẽ dễ nhận biết hơn.
Vì vậy, khi giới thiệu trên VietAdventure, có thể sử dụng song song:
Dứa Đồng Din (khóm Đồng Din).
Cách gọi này vừa gần gũi với người địa phương vừa thuận lợi cho người đọc trên toàn quốc tìm kiếm thông tin.
Đồng Din ở đâu?
Đồng Din là vùng đất đồi thuộc khu vực Phú Hòa, Phú Yên trước đây.
Nơi đây từng là vùng đồi núi được người dân khai phá để trồng rừng và các loại cây trồng cạn.
Trong số những loại cây được đưa vào sản xuất, khóm thích nghi khá tốt với điều kiện tự nhiên tại đây.
Theo thời gian, diện tích trồng khóm ngày càng được mở rộng và Đồng Din dần trở thành một vùng nguyên liệu nổi tiếng.
Những triền đồi phủ đầy cây khóm cũng tạo nên một cảnh quan nông nghiệp khá đặc biệt của vùng đất này.
Khóm Đồng Din có gì đặc biệt?
Điểm hấp dẫn nhất của khóm Đồng Din nằm ở hương vị.
Khóm khi đạt độ chín có:
Ruột vàng, nhiều nước, vị ngọt thanh và mùi thơm đặc trưng.
Quả không nhất thiết phải quá lớn mới ngon.
Điều quan trọng hơn là độ chín, độ mọng nước và sự cân bằng giữa vị ngọt với vị chua tự nhiên.
Khi bổ một quả khóm chín, phần thịt vàng cùng mùi thơm đặc trưng là những yếu tố khiến loại trái cây này dễ nhận biết.
Từ vùng đồi thành vùng trồng khóm
Câu chuyện của Đồng Din khá thú vị bởi vùng đất này trước kia không phải một khu vực nông nghiệp trù phú như đồng bằng.
Người dân đến khai phá đất đồi, trồng rừng và thử nghiệm nhiều loại cây.
Khóm dần chứng minh khả năng thích nghi với điều kiện địa phương.
Từ những diện tích nhỏ ban đầu, cây khóm được mở rộng và trở thành nguồn thu nhập của nhiều hộ dân.
Nhờ đó, tên gọi Đồng Din dần gắn liền với loại trái cây này.
Mùa khóm Đồng Din
Khóm có thể được thu hoạch qua nhiều đợt, tuy nhiên vào thời điểm chính vụ, không khí tại vùng trồng trở nên nhộn nhịp hơn.
Khóm chín vàng trên những sườn đồi.
Người dân thu hoạch, tập kết rồi vận chuyển ra ngoài để tiêu thụ.
Nếu đến Đồng Din đúng mùa, du khách có thể nhìn thấy một khung cảnh rất khác với những điểm du lịch biển quen thuộc của Phú Yên.
Thay cho bãi cát và những con sóng là các triền đồi xanh, những vườn khóm và hoạt động sản xuất nông nghiệp của người dân địa phương.
Khóm Đồng Din ăn như thế nào?
Cách đơn giản nhất cũng là cách dễ cảm nhận hương vị nhất: ăn khóm tươi.
Khóm chín được gọt vỏ, loại bỏ mắt rồi cắt thành từng miếng.
Khi ăn lạnh, vị ngọt thanh và lượng nước trong quả tạo cảm giác khá dễ chịu, đặc biệt trong những ngày nắng nóng.
Một số người thích thêm một chút muối ớt để cân bằng vị ngọt và chua của khóm.
Ngoài ăn trực tiếp, khóm còn có thể được sử dụng trong nhiều món ăn và đồ uống.
Khóm trong bữa ăn người Việt
Khóm không chỉ là trái cây tráng miệng.
Vị chua ngọt tự nhiên giúp loại quả này có thể kết hợp với nhiều món ăn.
Khóm có thể xuất hiện trong:
- Canh chua
- Các món xào
- Món cá
- Hải sản
- Gỏi
- Nước ép
- Sinh tố
- Món tráng miệng
Trong những món cá hoặc hải sản, vị chua nhẹ của khóm có thể giúp món ăn trở nên cân bằng và dễ ăn hơn.
Đây cũng là một loại nguyên liệu rất quen thuộc trong căn bếp của nhiều gia đình miền Trung.
Từ trái khóm đến những sản phẩm chế biến
Một trong những hướng phát triển đáng chú ý của Đồng Din là không chỉ bán trái tươi.
Nguồn nguyên liệu khóm tại địa phương đã được sử dụng để tạo nên nhiều sản phẩm khác nhau.
Có thể kể đến:
Khóm sấy Đồng Din
Khóm được chế biến để giảm lượng nước, thuận tiện hơn trong bảo quản và vận chuyển.
Bánh khóm Đồng Din
Khóm được sử dụng làm nguyên liệu cho sản phẩm bánh, tạo thêm một thức quà từ nông sản địa phương.
Giấm khóm Đồng Din
Khóm được chế biến thành giấm, mở rộng cách sử dụng loại trái cây này.
Rượu khóm Đồng Din
Một sản phẩm chế biến khác được phát triển từ nguồn nguyên liệu khóm.
Ngoài ra còn có các sản phẩm khác từ quá trình chế biến và khai thác vùng nguyên liệu.
Điều này giúp giá trị của cây khóm không còn phụ thuộc hoàn toàn vào việc bán trái tươi.
Khóm sấy Đồng Din – đặc sản tiện mang về
Trong số các sản phẩm chế biến, khóm sấy Đồng Din là lựa chọn khá thuận tiện để mua làm quà.
So với trái tươi, sản phẩm sấy có ưu thế về vận chuyển và thời gian bảo quản.
Khóm được lựa chọn từ vùng nguyên liệu rồi đưa vào chế biến.
Sản phẩm giữ lại vị ngọt và hương thơm đặc trưng của nguyên liệu nhưng có kết cấu khác so với trái tươi.
Khóm sấy Đồng Din đã được công nhận OCOP 4 sao của Phú Yên, góp phần đưa tên tuổi Đồng Din đến với thị trường rộng hơn.
Bánh khóm Đồng Din
Nếu muốn thử một sản phẩm khác ngoài khóm tươi và khóm sấy, bánh khóm Đồng Din cũng là một lựa chọn đáng chú ý.
Đây là cách biến nguồn nguyên liệu nông nghiệp địa phương thành sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn.
Bánh thuận tiện để đóng gói, vận chuyển và giới thiệu đến du khách.
Với VietAdventure, bánh khóm Đồng Din cũng phù hợp để phát triển thành một bài viết riêng trong nhóm Đặc sản Phú Yên làm quà.
Khóm Đồng Din và chương trình OCOP
Khóm Đồng Din không chỉ được tiêu thụ dưới dạng nông sản thông thường.
Nhiều sản phẩm từ vùng nguyên liệu đã được đưa vào chương trình Mỗi xã một sản phẩm – OCOP.
Năm 2022, HTX Nông nghiệp kinh doanh tổng hợp Đồng Din có nhiều sản phẩm được chứng nhận OCOP, trong đó có trái khóm Đồng Din, bánh khóm, khóm sấy, giấm khóm và rượu khóm.
Việc phát triển các sản phẩm chế biến giúp hình thành một chuỗi giá trị rộng hơn từ cây khóm.
Thay vì chỉ bán trái khi đến mùa thu hoạch, người sản xuất có thể chế biến thành những sản phẩm có khả năng bảo quản và đưa đi xa hơn.
Từ nông sản thành thương hiệu địa phương
Một trong những điểm đáng chú ý nhất của câu chuyện Đồng Din chính là quá trình xây dựng thương hiệu.
Ban đầu, đây đơn giản là cây trồng giúp người dân khai thác vùng đất đồi.
Khi chất lượng trái khóm được người tiêu dùng biết đến, tên gọi khóm Đồng Din dần trở thành dấu hiệu nhận biết sản phẩm.
Tiếp theo là quá trình liên kết vùng nguyên liệu, sản xuất theo tiêu chuẩn, chế biến sâu và tham gia chương trình OCOP.
Đó là hành trình từ:
Vườn khóm → nông sản địa phương → sản phẩm chế biến → thương hiệu đặc sản.
Đồng Din – không chỉ có khóm
Một điều thú vị là Đồng Din còn sở hữu cảnh quan đồi núi khá đẹp.
Những vườn khóm trải trên các triền đồi tạo nên một không gian hoàn toàn khác với hình ảnh biển xanh thường thấy khi nhắc đến Phú Yên.
Trong những năm gần đây, Đồng Din còn được một số người yêu khám phá biết đến như một khu vực có thể trải nghiệm thiên nhiên và ngắm cảnh.
Điều này mở ra khả năng kết hợp nông nghiệp và du lịch trải nghiệm.
Thay vì chỉ mua một quả khóm ngoài chợ, du khách có thể tìm hiểu vùng trồng, gặp người nông dân và hiểu được hành trình của sản phẩm từ cánh đồng đến thị trường.
Trải nghiệm vườn khóm Đồng Din
Nếu các điều kiện tham quan cho phép, một chuyến đi đến vùng trồng khóm có thể mang lại trải nghiệm thú vị.
Du khách có cơ hội quan sát cây khóm ngoài thực tế.
Khóm không mọc trên cây cao như một số người lần đầu nhìn thấy có thể tưởng tượng.
Cây mọc thấp, với những chiếc lá dài bao quanh và quả phát triển ở giữa.
Khi cả khu vực bước vào mùa thu hoạch, những quả khóm nằm giữa các bụi cây tạo nên khung cảnh rất đặc trưng.
Đây cũng là một chủ đề đẹp cho nhiếp ảnh nông nghiệp và du lịch cộng đồng.
Dứa Đồng Din mua làm quà
Nếu di chuyển quãng đường không quá xa, khóm tươi có thể là một món quà thú vị.
Khi chọn nên ưu tiên quả còn nguyên vẹn, không dập và đạt độ chín phù hợp với thời gian vận chuyển.
Nếu phải đi xa, các sản phẩm chế biến sẽ thuận tiện hơn.
Có thể lựa chọn:
Khóm sấy – bánh khóm – giấm khóm – các sản phẩm chế biến từ khóm.
Đối với sản phẩm đóng gói, nên kiểm tra cơ sở sản xuất, thành phần, ngày sản xuất, hạn sử dụng và hướng dẫn bảo quản.
Khóm Đồng Din – một hương vị khác của Phú Yên
Biển là một phần rất quan trọng của Phú Yên, nhưng Phú Yên không chỉ có biển.
Đi sâu vào vùng đất phía trong, du khách còn bắt gặp những cánh đồng, vùng đồi và những sản vật nông nghiệp mang câu chuyện riêng.
Khóm Đồng Din là một ví dụ tiêu biểu.
Từ vùng đất đồi, người dân đã phát triển cây khóm thành một sản phẩm có thương hiệu.
Từ những quả khóm chín vàng, nhiều sản phẩm mới tiếp tục ra đời như khóm sấy, bánh khóm, giấm khóm và rượu khóm.
Nếu có dịp khám phá Phú Yên, bên cạnh những món hải sản của Tuy Hòa, Tuy An hay Sông Cầu, hãy thử một quả dứa Đồng Din – khóm Đồng Din.
Vị ngọt thanh, ruột vàng và mùi thơm của trái khóm sẽ mang đến một hương vị rất khác trong hành trình khám phá xứ Nẫu.
:quality(75)/2024_3_9_638455923421363577_cac-loai-oc-bien.jpg)